ساعاتي پس از كشف عتيقه جات رخ داد:

جام جم آنلاين: سرپرست هيأت كاوش باستان‌شناسي پاي تختگاه تخت جمشيد (پارسه) امروز دوشنبه از سرقت اشياي عتيقه كشف شده در ششمين چاه هخامنشي درست يك روز پس از كشف آن و در فاصله يكصدمتري مقر يگان حفاظت از بزرگترين گنجينه تاريخي و تمدني ايران خبر داد.

"افشين يزداني" به خبرگزاري ايسنا گفت:" دو روز پيش پس از كشف ششمين چاه هخامنشي، زماني كه بخشي از يك گور را كاوش مي‌كرديم، به دهانه‌ يك تنگ (كوزه) عتيقه برخورد كرديم كه به‌دليل كم بودن وقت و پايان روز، ادامه كاوش و خارج كردن آن را به روز بعد موكول كرديم اما  متأسفانه، صبح روز گذشته (29 دي‌ماه) متوجه شديم، دزدان اشياي عتيقه همان شب به اين كارگاه كاوش وارد شده و به تخريب بخشي از گور و بردن ظرف تنگ اقدام كرده‌اند. "

يزداني با بيان اين‌كه به‌نظر مي‌رسد، آن‌ها حدود يك يا دو ساعت وقت كافي براي انجام اين كار داشته‌اند، افزود: اين افراد همراه خود چاقو و كلنگ داشتند كه چاقوي آن‌ها جا مانده است. آن‌ها پس از كندن يكسري از آجرها، تنگ آب را سرقت كرده‌اند.

وي ادامه داد: با اين حال، به‌نظر مي‌رسد كه چراغ پيه‌سوز را كه در همان محل بود، نديده‌اند و ما آن را خارج كرديم.

سرپرست هيات كاوش باستان شناسي تخت جمشيد با اشاره به اين‌كه اسكلت داخل اين گور بسيار تخريب شده و جدا كردن آن سخت و حتا غيرممكن است، تأكيد كرد: حفاظت از اين منطقه و محل كاوش، وظيفه‌ يگان حفاظت تخت جمشيد (پارسه( يوده و متأسفانه در اين‌باره كوتاهي شده است.

 به گفته وي، اكنون پس از دستبرد به گور كشف‌شده، يگان حفاظت سربازي را براي نگهباني و حفاظت از محل به‌صورت شبانه‌روزي گذاشته است.

 يزداني اظهارداشت: يگان حفاظت در 100 متري محل كاوش مستقر و از محدوده‌ كاوش در اين منطقه نيز مطلع بوده است. با اين حال، در روزهاي پاياني كاوش، سربازي را  مامور حفاظت از منطقه گذاشته‌اند، آنهم در شرايطي كه حدود 40 روز است در اين محل به كار مشغول هستيم و در چاه‌هاي كشف‌شده نيز آثار تاريخي به‌دست آمده بودند.

سازمان ميراث فرهنگي: پاسخگو يزداني است

از سوي ديگر، "سيدرضا موسوي" سخنگوي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري ، فرد مسئول و مقصر در زمينه سرقت عتيقه‌هاي تخت جمشيد را افشين يزداني سرپرست هيئت كاوش معرفي كرد.

وي امروز در واكنش به اظهارات يزداني به خبرگزاري فارس گفت: "سرپرست هيئت كاوش باستان‌شناسي در منطقه مقصر اصلي است چون به محض برخورد با منطقه‌اي كه داراي اشياي عتيقه است بايد سريعاً موضوع را به يگان حفاظت ميراث فرهنگي اطلاع دهند تا مراقبت‌‌هاي لازم صورت پذيرد اما اين اتفاق نيفتاده است.

موسوي تصريح كرد: در واقع بروز اين اتفاق ناشي از سهل‌انگاري سرپرست هيئت كاوش باستان‌شناسي پاي تختگاه تخت جمشيد (پارسه) است.

توضيحات بيشتر در باره محل سرقت

سرپرست هيأت كاوش باستان‌شناسي پاي تختگاه تخت جمشيد  در باره محل سرقت به ايسنا توضيح داد: در ادامه‌ كاوش چاه‌هاي هخامنشي در پاي تختگاه تخت جمشيد (پارسه)، در يكي از كارگاه‌هاي كاوش به يك ساختار آجري چهارگوش با اندازه‌ي حدود 5/1 در 2 متر رسيديم كه آجرهاي قيراندودشده داشت.

با ادامه‌ي كاوش‌ها مشخص شد كه اين ساختار يك گور مربوط به دوره‌ي هخامنشي است كه اسكلت درون آن به‌دليل فشار آجرهاي سطوح بالاتر به‌شدت آسيب ديده است.

يزداناي گفت: براساس بررسي‌هاي انجام‌شده، اين گور در جهت شمال به جنوب است و جسد نيز به پهلو، روبه باختر و به‌صورت جنيني درون گور بوده است.

اين جسد روي يك كف آجري قيراندودشده بود و دربرابر آن، يك تنگ كوچك آب و زير سرش يك چراغ پيه‌سوز قرار داده شده بود.

او با اشاره به اين‌كه اين دو شيء براي داشتن آگاهي از بينش فرد دفن‌شده بسيار اهميت دارند، گفت: چراغ پيه‌سوز نماد روشنايي و تنگ نماد آب است كه هر دو عناصري مقدس در فرهنگ ايراني‌اند كه در كنار يكديگر در گور، احتمالا به‌معناي راه‌گشاي متوفي به جهان ديگر قرار داده شده‌اند.

به گفته‌ي اين باستان‌شناس، قدمت اين گور را با توجه به دو شيء به‌دست آمده، به دوره‌ي هخامنشي مي‌توان نسبت داد. در واقع اين گور، نخستين گور كشف‌شده از يكي از ساكنان شهر پارسه است.

وي ادامه داد: البته در كاوش‌هاي حدود 70 سال پيش توسط اشميت، گورستاني در محلي ديگر ـ حدود يك‌ونيم كيلومتري شمال تخت جمشيد (پارسه) ـ پيدا شده بود كه آن را به اواخر دوره‌ هخامنشي يا اوايل دوره‌ فراهخامنشي نسبت داده‌اند.

 همچنين گورهاي به‌دست آمده در آن زمان، تاق‌باز بودند و درون تابوت‌هاي سفالي دوتكه با سرپوش قرار داشتند؛ اما تدفين شناسايي‌شده توسط اين هيأت باستان‌شناسي در پاي تختگاه را از نظر فاصله و موقعيت كه در دشت شهر پارسه قرار گرفته است و به‌دليل كيفيت، به يكي از ساكنان شهر پارسه مي‌توان متعلق دانست.

به گفته يزداني،  حجم آجرهاي به‌كار رفته در اين گور و قيراندود شدن آن‌ها نشان مي‌دهد كه فرد متوفي، سطح اجتماعي روبه بالايي داشته است و او را به اقوام كوچ‌رو نمي‌توان نسبت داد.

 وي در باره اسكلت درون گور، توضيح داد: به‌نظر مي‌رسد، او فردي با قد حدود 170 تا 180 سانتي‌متر بوده است؛ ولي به‌دليل اين‌كه اسكلت به‌شدت آسيب ديده و تقريبا بخش‌هاي زيادي از آن با خاك تركيب شده، جنسيتش هنوز مشخص نشده است.